Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
“Chị cứ về đi, và từ
nay đừng phạm tội nữa!”.
Thật thú vị, câu
chuyện người phụ nữ ngoại tình không có trong một số bản thảo cổ nhất của Phúc
Âm Gioan. Thánh Augustinô cho rằng các bản sao đã loại bỏ nó vì “tai tiếng
của lòng thương xót” khiến những kẻ theo chủ nghĩa đạo đức nghiêm ngặt khó chịu.
Kính thưa Anh Chị em,
Trong Tin Mừng hôm
nay, các nhà lãnh đạo tôn giáo dẫn đến Chúa Giêsu một người nữ ngoại tình - một
kịch bản có lẽ chính họ dàn dựng - để gài bẫy Ngài. Mục tiêu không phải là
người phụ nữ, mà là Ngài. Nhưng thật bất ngờ, Chúa Giêsu không kết án, Ngài xót
thương. Và điều đó trở thành một “tai tiếng” - ‘tai tiếng của lòng thương xót’.
Hãy đặt cảnh này cạnh
một kịch bản khác - một người nữ “không ngoại tình” thời Đaniel - bài đọc một. Cô ấy đúng, sạch; không ai tố; không có đá; không va chạm - nên cũng không ai
cần xét mình. Còn người nữ của Gioan - bị kéo ra ánh sáng, bị gọi tên bằng
tội - lại làm mọi sự đảo chiều. Người ta xử cô, nhưng họ lại bị chất vấn. Vì khi Chúa Giêsu cúi xuống viết, Ngài đẩy
luật vào lương tâm - để từng người thấy mình cần được thương. Nhận ra điều đó, đá rơi. “Ai trong các ông
sạch tội!”. Một lời không kết án - nhưng mở đường cho lòng thương
xót. “Chỉ một mình Đấng vô
tội có quyền ném đá - và Ngài đã không làm!” - Phanxicô.
Đó không phải là một sự dễ dãi; nhưng là một sự thật khó nuốt: con người thích
luật khi nó cho phép mình đứng trên; một khi luật quay lại soi mình, ai ai cũng lùi lại. Chính khoảnh khắc đó, điều người ta sợ nhất
xảy ra - ‘tai tiếng của lòng thương xót’. Tai tiếng vì người có quyền kết án lại
không kết án;
tai tiếng vì Thiên Chúa
không đứng về phía những viên đá, mà đứng về phía một con người đang bị nghiền
nát -
“Dầu qua lũng âm u, con sợ gì nguy khốn, vì có Chúa ở cùng” - Thánh Vịnh đáp ca.
Nếu thế giới chỉ
có những người nữ “không ngoại tình”, thế giới sẽ rất gọn gàng: không có
nước mắt, không có trở lại; nhưng cũng không có cứu độ. Chính người nữ ngoại tình mở ra
điều mà lề luật không thể mở - một lối về. Không phải vì cô ấy tốt, nhưng vì có một Đấng nhìn cô khác - không gọi cô bằng tội, cũng không bỏ qua tội; nhưng chỉ nói, “Tôi không kết án chị… đừng phạm tội nữa!”. Một bên là vực thẳm, một bên là con
đường. “Lòng
thương xót là tên gọi thứ hai của tình yêu!” - Gioan Phaolô II.
Anh Chị em,
Chúng ta dễ đứng về
phía người nữ “không ngoại tình” để thấy mình ổn. Nhưng nếu thành thật, chúng
ta luôn có đá trong tay, dẫu có tội trong lòng; muốn kết án để nhẹ mình và
sợ bị đưa ra ánh sáng. Ở đó, Chúa Kitô không đứng về phía cái đúng; Ngài
đứng phía chúng ta sắp gãy và giữ chúng ta lại trong một khoảng rất hẹp: không còn gì để
biện minh, nhưng vẫn chưa bị loại trừ. Đó là ‘tai tiếng của lòng thương xót’ - không êm, nhưng cứu. “Chị cứ về
đi!” - mở lại một đời; “Đừng
phạm tội nữa!” - không cho phép sống như cũ.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, đừng để con đúng mà lạnh; đừng để con sạch mà
xa; cho con thở bằng lòng xót thương!”, Amen.






